درگذشت عبدالله ابراهیم؛ وداع با اسطوره جاز آفریقا | جزئیات
به گزارش خبرگزاری ریتم؛ در بیانیهای که از سوی خانواده این هنرمند فقید منتشر شد، آمده است که او «پس از یک دوره بیماری کوتاه، در حالی که خانوادهاش در آلمان در کنارش بودند، در آرامش چشم از جهان فروبست». این خبر جامعه موسیقی جهان را در سوگ فرو برد.
میراث موسیقایی و مبارزه با آپارتاید
سیریل رامافوسا، رئیسجمهور آفریقای جنوبی، در پیام تسلیت خود به اهمیت آثار ابراهیم اشاره کرد و گفت: «آثار او ادای احترامی به آفریقای جنوبی بود که تعهد سیاسی و نبوغ موسیقاییاش را شکل داد.» عبدالله ابراهیم، که در سال ۱۹۳۴ با نام آدولف یوهانس برند متولد شد، دوران کودکی خود را در کیپتاون سپری کرد و از هفت سالگی با نواختن ملودیها روی پیانو، استعداد شگرف خود را در آهنگسازی نشان داد. او بعدها حرفهای درخشان را رقم زد که هشت دهه به طول انجامید و دهها اثر موسیقایی بینظیر از خود به یادگار گذاشت.
از جمله مشهورترین آثار این هنرمند، قطعه ماندگار «ماننبرگ» بود که در سال ۱۹۷۴ منتشر شد. این اثر به سرعت به نمادی قدرتمند از مبارزه با حاکمیت اقلیت سفیدپوست و نظام نژادپرست آپارتاید در آفریقای جنوبی تبدیل شد و الهامبخش بسیاری از فعالان اجتماعی و هنری گشت.
سفر هنری و کشف استعداد
ابراهیم که در آغاز فعالیت هنری خود با نام «دلار برند» شناخته میشد، پس از گرویدن به اسلام در اواخر دهه ۱۹۶۰، نام خود را به عبدالله ابراهیم تغییر داد. او در نوجوانی در یک گروه سوئینگ فعالیت میکرد، سپس تریوی شخصی خود را تشکیل داد و بعدتر به گروه ششنفره «جاز اپیستلز» پیوست؛ گروهی که هیو ماسکلا، دیگر چهره برجسته جاز آفریقای جنوبی، نیز در آن حضور داشت.
با سختتر شدن اجرای قوانین آپارتاید که از سال ۱۹۴۸ آغاز شده بود، موسیقی جاز به دلیل ماهیت متفاوت و تشویق به اختلاط نژادی، مورد بیمهری و سرکوب قرار گرفت. شرایط سیاسی نامناسب در آفریقای جنوبی در نهایت به فروپاشی گروه «جاز اپیستلز» انجامید و ابراهیم را وادار به مهاجرت به سوئیس کرد.
نقطه عطف زندگی هنری عبدالله ابراهیم زمانی رقم خورد که دوک الینگتون، اسطوره جاز آمریکا، استعداد بینظیر او را کشف کرد و وی را با خود به ایالات متحده برد. در این دوره، سبک منحصربهفرد ابراهیم شکل گرفت؛ موسیقیای که صداها و سنتهای آوازی و هارمونیک غنی آفریقای جنوبی را با ریتم و بداههنوازی پویا و آزاد جاز در هم میآمیخت و اثری بدیع خلق میکرد.
بازگشت به ریشهها و آخرین اجرا
با وجود زندگی در خارج از آفریقای جنوبی، عبدالله ابراهیم هرگز ریشههای خود را فراموش نکرد و بارها برای اجرا و ضبط آثارش به کشورش بازگشت. عشق او به سرزمین مادریاش همواره در قلب او زنده بود.
آخرین اجرای زنده این هنرمند بزرگ کمتر از سه ماه پیش در جشنواره بینالمللی جاز کیپتاون برگزار شد؛ جایی که به گفته خانوادهاش بار دیگر مخاطبان را با هنر، وقار و بینش عمیق موسیقایی خود که مشخصه تمام عمر حرفهایاش بود، مجذوب کرد.
دکتر مارینا اوماری، شریک زندگی او، در پیام خود با تأکید بر علاقه بیحد و حصر ابراهیم به سرزمینش گفت: عبدالله در آرامش و در حالی از دنیا رفت که آفریقای جنوبی و مردمش در قلب او جای داشتند. عشق او به کشورش هرگز، در هیچ نقطهای از جهان، کمرنگ نشد.» رامافوسا نیز با اشاره به کارنامه هنری او افزود: «او با استعداد موسیقایی خود و تلاش برای بهتر کردن جهان، زندگی همه ما را غنیتر کرد.
